Aktualności

Konferencja Szefów Policji Kryminalnych Stolic Europy Środkowej i Wschodniej oraz Monachium – Wspólny front przeciw przestępczości samochodowej

21.10.2025 • Karina Pohoska

W dniach 15-17 października 2025 roku w Warszawie odbyła się Konferencja Szefów Policji Kryminalnych Stolic Państw Europy Środkowej i Wschodniej oraz Monachium. Było to jedno z kluczowych międzynarodowych wydarzeń poświęconych współpracy organów ścigania. W tym roku organizatorem spotkania była Komenda Stołeczna Policji. Zaproszenie wystosowane przez Komendanta Stołecznego Policji mł. insp. dr. Krzysztofa Ogrońskiego zgromadziło delegacje z Berlina, Bratysławy, Budapesztu, Bukaresztu, Lublany, Monachium, Pragi, Sofii, Wiednia i Zagrzebia.

WPROWADZENIE

Tegoroczna edycja konferencji poświęcona była zwalczaniu przestępczości samochodowej w szerokim tego słowa znaczeniu, czyli jednemu z najpoważniejszych i najbardziej dynamicznie zmieniających się obszarów działalności grup przestępczych w Europie. Uczestnicy zaprezentowali liczne analizy i opracowania dotyczące skali problemu, nowoczesnych metod działania sprawców oraz skutecznych strategii przeciwdziałania w ich regionach.

Wystąpienia koncentrowały się wokół kilku kluczowych zagadnień:

  • międzynarodowych powiązań zorganizowanych grup przestępczych, zajmujących się kradzieżami pojazdów i handlem ich częściami,
  • związków między przestępczością samochodową a przestępczością nieletnich,
  • zmieniających się trendów w sposobach dokonywania kradzieży,
  • nowoczesnych technologii stosowanych przez sprawców do obejścia zabezpieczeń,
  • międzynarodowej współpracy i wymiany informacji jako podstawy skutecznego zwalczania tego zjawiska.

Ważnym punktem obrad była także zmiana statusu Dyrekcji Policji z Sofii, dotychczas uczestniczącej w konferencji w roli obserwatora. Delegaci głosowali nad przyznaniem jej statusu stałego członka, co od teraz będzie potwierdzało aktywny udział Bułgarii w strukturach współpracy oraz na pewno wzmocni jej rolę w wymianie informacji i prowadzeniu wspólnych działań operacyjnych. W 2026 roku to właśnie Sofia będzie organizatorem i gospodarzem Konferencji Szefów Policji Kryminalnych Stolic Państw Europy Środkowej i Wschodniej oraz Monachium.

PRZESTĘPCZOŚĆ SAMOCHODOWA – WYZWANIE PONAD GRANICAMI

Jak podkreślali uczestnicy, kradzieże pojazdów coraz częściej mają charakter ponadnarodowy. Samochód skradziony w jednym kraju może w ciągu kilkunastu godzin znaleźć się w innym państwie, często po przeróbkach uniemożliwiających jego identyfikację. Sprawcy działają w ramach rozbudowanych sieci przestępczych, wykorzystujących różnice w systemach prawnych i kontrolnych. To sprawia, że tylko skoordynowana współpraca służb z wielu państw może przynieść realne efekty w walce z przestępczością samochodową.

Komendant Stołeczny Policji mł. insp. dr Krzysztof Ogroński otwierając konferencję, powiedział:

„Tematem przewodnim naszego spotkania jest przestępczość samochodowa, która, jak wiemy, ma wiele twarzy i stanowi jedno z najpoważniejszych wyzwań dla służb kryminalnych w całej Europie. Nie ogranicza się ona wyłącznie do kradzieży pojazdów, lecz obejmuje również ich dalszą dystrybucję w całości lub w częściach, oszustwa ubezpieczeniowe oraz wykorzystywanie skradzionych samochodów do popełniania innych przestępstw. To złożone i dobrze zorganizowane przedsięwzięcie wpływa na różne dziedziny życia społecznego i gospodarczego, dlatego wymaga stałej, ścisłej współpracy międzynarodowej.

Warszawa stanowi reprezentatywny przykład działań w tym zakresie. Właśnie tutaj powstał pierwszy w kraju wyspecjalizowany Wydział do walki z Przestępczością Samochodową, który zajmuje się kompleksowym zwalczaniem tego typu zjawisk. Jego funkcjonariusze prowadzą zarówno działania operacyjne, jak i analityczne, a także współpracują z partnerami zagranicznymi w zakresie wymiany informacji i wspólnych przedsięwzięć.

Te nasze trzydniowe spotkanie jest doskonałą okazją do wymiany doświadczeń między służbami kryminalnymi różnych stolic oraz do zacieśnienia współpracy operacyjnej, ponieważ, jak wiemy, przestępczość nie zna granic. Tylko wspólne działania, oparte na wzajemnym zaufaniu, szybkim przepływie informacji i wspólnych strategiach, pozwolą nam skutecznie przeciwdziałać tej formie przestępczości”.

WSPÓLNY MIANOWNIK

Uczestnicy podkreślali, że mapy działania sprawców nie pokrywają się z mapami odpowiedzialności służb. Dlatego kluczowe są szybkie, bezpośrednie kontakty operacyjne między stolicami, bo np. telefon do kolegi po fachu w innym kraju często bywa skuteczniejszy niż wielodniowa wymiana pism. Równolegle delegacje akcentowały wagę kanałów i narzędzi europejskich, które porządkują obieg informacji i wspólne działania. Współpraca „na żywo” oraz praca „w systemie” nie konkurują ze sobą, ale uzupełniają się i skracają czas reakcji.


Zdjęcie: Marek Szałajski

DOŚWIADCZENIA I WYZWANIA POSZCZEGÓLNYCH MIAST

Każda ze stolic uczestniczących w konferencji wniosła własne doświadczenia i perspektywę w walce z przestępczością samochodową. Przygotowane prezentacje były rzeczowe i doskonale obrazowały skalę problemu w danym regionie.

MONACHIUM: przypadki, które uczą szybkości i precyzji

Przedstawiciele Policji z Monachium zwrócili uwagę na wachlarz modus operandi, od wyrafinowanych oszustw przy wynajmie aut po ekspresowy wywóz pojazdów za granicę. Przypomniano sprawy, w których o powodzeniu zdecydowało połączenie środków technicznych (blokady producenta, lokalizacja) i międzynarodowej koordynacji. Wnioski? Liczy się nie tylko to, co mamy, ale i to, jak szybko potrafimy z tego skorzystać razem.

BERLIN: wspólne zespoły i transgraniczne operacje

Delegacja z Berlina podkreśliła wagę wspólnych zespołów śledczych z partnerami z regionu. Dzięki takim mechanizmom możliwe jest równoległe prowadzenie czynności po obu stronach granicy, od zatrzymań po zabezpieczenia mienia, bez luki czasowej, którą przestępcy wykorzystują najchętniej. Skutkiem są przerwane łańcuchy kradzieży pojazdów, zwłaszcza klasy premium.

BRATYSŁAWA: bliskość granic jako wyzwanie i szansa

Stolicę Słowacji zaledwie kilka minut jazdy dzieli od autostrad sąsiednich państw. Taka geografia bywa furtką dla sprawców, ale, dzięki partnerskim relacjom z policjami w regionie, staje się też przewagą operacyjną. Po stronie służb działa prosty model: szybki kontakt, weryfikacja monitoringu, wskazanie kierunku ucieczki. To właśnie te kwestie decydują o zatrzymaniu złodzieja i odzyskaniu auta.

BUDAPESZT: analityka, integracja systemów i praca 24/7

Budapeszt pokazał, jak łączyć analitykę z działaniami rozpoznawczymi i śledczymi. Spójne wykorzystywanie miejskich kamer, systemów odczytu tablic i danych telekomunikacyjnych skraca drogę od zgłoszenia do rozpoznania schematu działania. Istotny element to całodobowe dyżury wyspecjalizowanego zespołu tak, aby spryt złodzieja nie stał się owocem policyjnej bezradności.

BUKARESZT: mniej klasycznych kradzieży, więcej nadużyć transgranicznych

Rumunia zwróciła uwagę na ewolucję zagrożeń: klasyczne kradzieże ustępują miejsca międzynarodowym oszustwom na styku rynku leasingu, rejestracji i ubezpieczeń. Odpowiedzią jest gęsta sieć współpracy, od granicy po wydziały rejestracji i konsekwentna weryfikacja pochodzenia pojazdów. Tam, gdzie sprawcy próbują bawić się w zagmatwane gierki, Policja porządkuje fakty.

LUBLANA: uderzyć w rdzeń, nie w gałęzie

Słoweńska perspektywa pokazała, że rozbicie kluczowej grupy potrafi na lata zmienić krajobraz przestępczości. To praca długodystansowa: rozpoznawanie ról w strukturze, cierpliwe dokumentowanie, a potem działania punktowe. Lekcja dla regionu: lepiej rozmontować mechanizm, niż wymieniać pęknięte tryby.

WIEDEŃ: nowe zagrożenia i granice odpowiedzialności

Wiedeń zwrócił uwagę na zjawisko kradzieży dokonywanych przez nieletnich i związane z tym wyzwania prawne oraz operacyjne. Obok typowych spraw pojawiają się „rajdy dla zabawy”, które stwarzają skrajne ryzyko dla bezpieczeństwa. Remedium? Szersza współpraca z instytucjami miejskimi i precyzyjna prewencja, zanim dojdzie do pościgu.

ZAGRZEB: korytarze przemytu i ślady w danych

Chorwacja przypomniała, że skradzione pojazdy często wędrują tymi samymi korytarzami, co narkotyki, broń czy ludzie. Zagrzeb łączy monitoring, analizę tras i dane telekomunikacyjne, by odzyskiwać łańcuchy logistyczne grup. Kiedy przestępcy wymieniają tablice i karty SIM, policja zestawia obrazy z kamer z metadanymi połączeń i zamyka luki.

PRAGA: precyzja w analizie modus operandi

Praga wniosła katalog wniosków z wieloletnich śledztw nad konkretnymi markami i technikami bezkluczykowymi. Podkreślono wartość określania profili działania i błędów popełnianych przez sprawców, które najczęściej prowadzą do ich identyfikacji. Praktyka czeskich zespołów pokazuje, że dyscyplina w dokumentowaniu śladów elektronicznych, szybka korelacja nagrań i danych sieciowych oraz gęsta sieć punktów kontrolnych potrafią zablokować „łańcuch ucieczki” już na pierwszych kilometrach.


Zdjęcie: Marek Szałajski

SOFIA: skuteczna analiza i szybka reakcja

Bułgarska delegacja podkreśliła, jak wyraźnie spadła liczba kradzieży aut w ostatnich latach, dzięki skuteczniejszej pracy Policji i analizie metod działania sprawców. Kluczem do utrzymania tej tendencji pozostaje stała analiza zagrożeń, rozwój zabezpieczeń technicznych oraz szybkie reakcje operacyjne.

WARSZAWA: pionier wyspecjalizowanych rozwiązań

Stolica Polski zaprezentowała model pracy wyspecjalizowanego wydziału do zwalczania przestępczości samochodowej: od analityki po działania w terenie i koordynację ze służbami zagranicznymi. Warszawski pokaz był konkretny i praktyczny, demonstrował taktykę, narzędzia i procedury, które realnie zwiększają szanse na odzyskanie pojazdu i zatrzymanie sprawców. Delegacje wskazywały, że to właśnie takie „warsztaty”, a nie tylko slajdy, są dziś najbardziej potrzebne.

KULISY PRACY „STOŁECZNEJ SAMOCHODÓWKI”

Na przełomie lat 90. i pierwszej dekady XXI wieku Polska zmierzyła się z gwałtownym wzrostem kradzieży samochodów. Pojawiały się nowe sposoby działania przestępców, liczba zdarzeń rosła, a służby musiały szybko odpowiedzieć, tworząc wyspecjalizowane zespoły. W odpowiedzi na tę falę zagrożenia w 2002 roku powołano Wydział do walki z Przestępczością Samochodową. Od tamtej pory jego zadaniem jest rozpoznawanie, rozbijanie i neutralizowanie zorganizowanych grup zajmujących się kradzieżami pojazdów oraz powiązanych oszustw, dziś także coraz częściej obejmujących przestępstwa leasingowe.

Jak wygląda mapa problemu?

Garnizon stołeczny obejmuje siedem komend rejonowych oraz dziewięć komend powiatowych. To rozproszenie terytorialne wymaga elastyczności i precyzyjnego wyboru spraw, którymi zajmuje się wydział, bowiem nie wszystkie incydenty są kierowane do specjalistów. Zespół ma jednak możliwość selekcjonowania priorytetów, dzięki czemu koncentruje siły tam, gdzie przestępczość jest naprawdę dobrze zorganizowana i działa na dużą skalę.

W ciągu ostatnich lat w Warszawie zaobserwowano korzystny trend tj. systematyczny spadek liczby kradzieży samochodów. To efekt intensywnych działań operacyjnych, współpracy z partnerami krajowymi i zagranicznymi oraz skutecznej pracy dochodzeniowej. Niestety, taka tendencja nie zawsze powtarza się na poziomie całego kraju. Patrząc na całą Polskę – obraz jest bardziej zróżnicowany i lokalnie wciąż występują ogniska wzmożonej aktywności przestępczej.

Analizy statystyczne wskazują, że w ostatnich sezonach najczęściej kradzionymi w Warszawie modelami pozostają samochody marek japońskich i koreańskich. Również specyfika geograficzna ma znaczenie. Część aktywnych grup operuje z wybranych powiatów, co wpływa na koncentrację pewnych metod i marek samochodów najczęściej dotkniętych przestępstwem.

To nie jest pojedyncza kradzież, to jest proces!

Kradzież samochodu rzadko kiedy jest jednorazowym aktem jednego przestępcy. Najczęściej to składający się z ról, dobrze spleciony łańcuch. Ktoś dokonuje kradzieży, ktoś inny odprowadza auto, kolejni specjaliści demontują pojazd lub przygotowują go do dalszej sprzedaży, a organizator, paser, koordynuje finansowanie i dystrybucję. To zorganizowany biznes, w którym każda ze „specjalizacji” ma swoją funkcję i wartość.

W praktyce oznacza to, że walka z tą przestępczością wymaga podejścia wielowymiarowego: od rozpoznania środowisk połączeń, przez zabezpieczenie dowodów i szybkie działania operacyjne, po skuteczne prowadzenie postępowań sądowych.

Efekty – zatrzymania, odzyskane auta, współpraca

Działania stołecznego wydziału przyniosły wymierne efekty. Dane statystyczne dotyczące liczby kradzieży z włamaniem pojazdów od roku 2020 do chwili obecnej pokazują, że z każdym rokiem z ulic Warszawy i okolicznych powiatów kradziono coraz mniej samochodów.

Porównując statystyki z poszczególnych lat – wynika z nich, że:

W 2020 roku na terenie garnizonu stołecznego skradziono 2856 samochodów, a z końcem sierpnia 2025 roku już tylko 1239. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że w latach 2023-2024, w wyniku wnikliwej i żmudnej pracy operacyjnej oraz dochodzeniowo-śledczej, policjanci przeprowadzili osiem wielowątkowych realizacji i zatrzymali łącznie 86 osób, które w sumie usłyszały 1037 zarzutów. Najwięcej z nich dotyczyło kradzieży z włamaniem (586), paserstwa umyślnego (300), paserstwa umyślnego w stosunku do mienia znacznej wartości (34), udziału w zorganizowanej grupie przestępczej (32), kierowania grupą przestępczą (15) i niestosowania się do orzeczonych środków karnych (10). Spośród tej liczby zatrzymanych, 56 osób zostało tymczasowo aresztowanych. W trakcie tych działań policjanci odzyskali też 59 samochodów o szacunkowej wartości ponad 14 milionów złotych.

Odzyskane auta, to dowód nie tylko skuteczności samej w sobie, lecz także tego, że dzięki współpracy z partnerami międzynarodowymi można działać efektywnie przeciwko kanałom eksportu skradzionych pojazdów i części. Wiele spraw rozwiązało się dzięki wymianie informacji i szybkiej reakcji, czasem w ciągu kilku godzin od otrzymania sygnału o podejrzanej sytuacji.

Warto też zwrócić uwagę na efekt odstraszający. Część zatrzymanych, widząc zakres dowodów i wynik prowadzonych działań, zdecydowała się na współpracę procesową, co otworzyło drogę do dalszych działań skutkujących rozbiciem kolejnych struktur przestępczych.

Walka z przestępczością samochodową to ciągłe przeciwdziałanie adaptacji przestępców, praca u podstaw i ścisła współpraca instytucjonalna. Dzięki temu, mimo trudnego startu w latach 90., dziś stołeczny garnizon odnotowuje coraz lepsze efekty, co widać w odzyskiwaniu pojazdów oraz zatrzymywaniu i ograniczaniu działalności zorganizowanych grup. Jednak to ciągła praca, której nie można zaniedbać, bo za każdym z odzyskanych samochodów stoją ludzie, ich mienie i bezpieczeństwo.

WSPÓLNE CELE I DALSZE KIERUNKI DZIAŁAŃ

Podczas konferencji zgodnie podkreślano, że przestępczość samochodowa ewoluuje szybciej niż tradycyjne środki przeciwdziałania, dlatego niezbędne jest stałe doskonalenie metod i wymiana doświadczeń. Wymaga to zarówno nowoczesnych narzędzi analitycznych, jak i zaufania między służbami, które umożliwia natychmiastową wymianę informacji.

Uczestnicy zgodzili się, że wspólne działania, takie jak koordynacja operacji transgranicznych, wdrażanie nowych technologii identyfikacji pojazdów czy edukacja kierowców, są kluczem do skuteczniejszej walki z tym zjawiskiem.

Konferencja zakończyła się przyjęciem wspólnego stanowiska dotyczącego zacieśnienia współpracy operacyjnej i analitycznej oraz rozwijania sieci kontaktów między stolicami. Uczestnicy podkreślili, że bezpieczeństwo europejskich miast to wspólna odpowiedzialność, a forum, jakim jest tego typu konferencja, stanowi niezastąpioną platformę do budowania jedności i skutecznej odpowiedzi na wyzwania przestępczości XXI wieku.

DEKLARACJA, DECYZJE, DALSZY KROK

Konferencję zamknęło podpisanie deklaracji końcowej i uzgodnienie dwóch kierunków: zacieśnienia szybkich, bezpośrednich kontaktów roboczych oraz rozwijania wspólnych zespołów śledczych – tam, gdzie łańcuch przestępstw biegnie przez kilka jurysdykcji. Zapowiedziano też kolejne spotkania, z silnym akcentem na praktykę i szczegółową analizę konkretnych przypadków. Wśród inicjatyw pojawiła się propozycja, by zorganizować robocze warsztaty poświęcone wyłącznie przestępczości samochodowej.

Konferencja w Warszawie nie była jedynie wymianą uprzejmości i prezentacji. Miała bowiem wymiar symboliczny. Pokazała, że stolice państw Europy Środkowej i Wschodniej potrafią działać razem, skoordynowanie i w oparciu o wzajemne zaufanie, a dołączenie kolejnych państw tworzy pomost do doświadczeń i standardów wypracowanych w największych ośrodkach policyjnych Europy.

To było spotkanie ludzi odpowiedzialnych za bezpieczeństwo milionów mieszkańców, tych, którzy codziennie wspólnie spinają skomplikowaną sieć współpracy, by przestępcy mieli coraz mniej miejsca na bezkarność.

Dzięki tej konferencji sieć koneksji staje się gęstsza, procedury szybsze, a wspólne działania bardziej zdecydowane i skuteczne. Wspólnym celem jest to, aby informacja operacyjna nie zatrzymywała się na granicy danego państwa, a śledztwa prowadzone w jednej stolicy mogły bez zwłoki korzystać z ustaleń partnerów w innych miastach.

Tekst: Karina Pohoska
Statystyki: Edyta Adamus
Zdjęcia: Marek Szałajski